Pháp lý, giấy phép và pháp nhân
Ba ranh giới pháp lý của dự án, gom về một chỗ vì chúng hay bị đọc lẫn vào nhau: cái gì không phải một lời chào bán, cái gì thuộc về ai, và ai đứng sau tài liệu này.
Trang này đặt sau phần tự kiểm mạng và phần lời mời, đúng theo một nguyên tắc của cả tài liệu: kiểm xong rồi mới mời, và mời xong thì phải nói rõ ranh giới. Ba mục dưới đây không phải phần phụ lục cho đẹp hồ sơ — mỗi mục chặn một cách hiểu sai đã thấy ngoài đời.
| Ranh giới | Nó chặn cách hiểu sai nào | Nhãn |
|---|---|---|
| Không phải lời mời đầu tư | "cùng sở hữu" bị đọc thành "mua một suất" | Nguyên tắc công bố, kiểm được ở tệp genesis mỗi kỳ |
| Mã nguồn và cái tên tách nhau | "mã mở" bị đọc thành "ai cũng được gọi sản phẩm của mình là 9Chain" | Giấy phép mã: ĐỀ XUẤT · nhãn hiệu: ĐANG CHẠY |
| Hai pháp nhân khác nhau | "đã có pháp nhân giữ tên" bị đọc thành "đã có pháp nhân vận hành mạng" | Giữ tên: ĐANG CHẠY · vận hành: CÒN TRỐNG |
Hình 35 — Một chữ, hai cách đọc, và chỉ một cách đúng.
Đây không phải một lời mời đầu tư
Cần nói thẳng, vì bốn chữ cùng sở hữu rất dễ bị đọc thành một lời chào bán.
Không bán, không niêm yết, không đỡ giá, không hứa lợi nhuận. Bốn điều này là nguyên tắc công bố của dự án và là sự thật kiểm được của mọi kỳ đã chạy — và theo hiến pháp, đường duy nhất để một điều như thế đổi được là một cuộc biểu quyết công khai trên chain, không bao giờ là một lời chào trong tin nhắn riêng. Sở hữu trong tài liệu này nghĩa là một con người thật, một suất, một lá phiếu — thứ không mua thêm được bằng tiền, và cũng không mất đi vì bạn đến muộn.
Hệ quả trực tiếp, và nên nhớ kỹ: bất kỳ ai chào bán cho bạn một suất, một phần, hay một cơ hội vào sớm nhân danh dự án này đều đang lừa bạn — kể cả khi họ dùng đúng tên, đúng logo, đúng những chữ trong tài liệu này.
Mã nguồn và cái tên không thuộc về nhau
Đã nói cùng sở hữu thì phải nói nốt vế này, vì nó là chỗ dễ hiểu lầm nhất còn lại.
Mã nguồn sẽ phát hành theo giấy phép mở Apache-2.0: ai cũng đọc được, dùng được, sửa được, dựng bản của riêng mình được — kể cả để làm một thứ cạnh tranh. Nhãn của câu này là ĐỀ XUẤT, không phải ĐANG CHẠY: một giấy phép chỉ có hiệu lực khi có kho mã để áp vào, mà kho mã còn là cửa chưa mở. Cái tên thì không đi cùng mã nguồn. "9Chain", "LOVE9" và các nhãn hiệu đi kèm do Krao Holdings giữ, và không nằm trong giấy phép ấy. Nói cho gọn: bạn được nói sản phẩm của mình dựng trên 9Chain; bạn không được nói nó là 9Chain, cũng không được để người khác hiểu bạn nói thay dự án.
Đặt điều này ngay cạnh lời mời là cố ý. Lời mời cùng sở hữu một mạng lưới không phải lời mời sở hữu một cái tên — và chỗ hai thứ ấy bị lẫn vào nhau chính là chỗ sinh ra những lời chào bán ở mục trên. Một cái tên có chủ rõ ràng là thứ khiến câu "kẻ mạo danh là kẻ lừa đảo" có nghĩa; nếu cái tên vô chủ thì không ai mạo danh được ai, và cũng không ai bảo vệ được bạn.
Đây là ranh giới về quyền dùng tên, không phải về quyền quyết định. Những gì cộng đồng biểu quyết được thì vẫn nguyên như tài liệu đã ghi — và cái luật mọi thứ thuộc về cộng đồng cùng quyết nằm trong chính văn bản hiến pháp; người giữ cái tên cũng không gỡ nó xuống được.
Ai đứng sau, và cái gì thuộc về ai
Một tài liệu đòi người đọc kiểm chứng mọi thứ mà không nói ai viết nó thì đang đòi một chiều. Nên nói cho hết, kể cả phần chưa đẹp.
Có hai pháp nhân khác nhau ở đây, và tài liệu này trước đây để chúng lẫn vào nhau:
| Là gì | Trạng thái | |
|---|---|---|
| Pháp nhân giữ tên | Krao Holdings — giữ nhãn hiệu 9Chain, LOVE9 và các nhãn đi kèm. Đây là bên khiến câu "kẻ mạo danh là kẻ lừa đảo" có nghĩa | ĐANG CHẠY — đã tồn tại, đã giữ tên |
| Pháp nhân vận hành mạng khi mạng chạm tài sản thật | Bên chịu giấy phép, chịu trách nhiệm pháp lý trước cơ quan quản lý từng khu vực | CÒN TRỐNG — chưa chốt, và chính nó quyết định toàn bộ chế độ giấy phép |
Hai thứ này khác nhau. Việc cái tên đã có chủ không có nghĩa mạng đã có pháp nhân vận hành; và việc pháp nhân vận hành còn trống không có nghĩa cái tên vô chủ.
Con người thì tài liệu này chưa công bố. Nhóm sáng lập chưa nêu tên trong bản này, và đó là một lựa chọn có giá: một dự án không bán gì thì không có nghĩa vụ pháp lý phải công bố danh tính, nhưng nó có một nghĩa vụ khác — nó mời người lạ xây một thứ định sống nhiều thế kỷ. Nên phép đo trung thực của việc tách quyền giữ khoá không phải "có ba nhóm khoá không" mà là: bao nhiêu người giữ khoá không phụ thuộc thu nhập vào dự án này. Cùng một tổ chức, cùng một thành phố, cùng một quyền lợi thì ba nhóm khoá vẫn là một nhóm người. Đó là một cổng chưa qua, và nó nằm cùng danh sách với ba cửa ngay dưới đây.
Câu chốt: ba ranh giới này không phải để dự án tự vệ, mà để bạn có chỗ đứng khi ai đó nhân danh dự án nói với bạn một điều khác — một cái tên có chủ, một giấy phép có phạm vi, và một pháp nhân chưa chốt được nói thẳng là chưa chốt.